Je moestuin winterklaar maken? 9 praktische tips

TuinTuin

Hoe moet je je moestuin winterklaar maken? Dat is een vraag die veel mensen online stellen. In dit blog geef ik antwoord op die vraag en krijg je allerlei praktische tips voor jouw moestuin in de winter.

Je moestuin winterklaar maken. Dat betekent dat je allerlei dingen doet (of juist niet doet) die ervoor zorgen dat jij jouw moestuin zo goed mogelijk de winter door loodst. Zo heb je in het nieuwe moestuinseizoen een makkelijkere start. De dingen die je kunt doen, vertel ik je later. Nu eerst mijn twee afraders.

Hoe moestuin winterklaar maken? Zo in ieder geval niet

Wat ik persoonlijk niet zou doen, dat vertel ik je nu alvast: spitten en herfstblad verwijderen. Op sommige sites zul je wellicht zien staan dat je jouw moestuin alvast kunt omspitten, oftewel de bovenste laag van de bodem omkeren, zodat je straks in het voorjaar makkelijker kunt zaaien. Ik raad dit af. Sterker nog: ik zou helemaal niet spitten in jouw moestuin, op geen enkel moment. Waarom niet? Omdat je daar het bodemleven enorm mee verstoort. Al die beestjes en micro-organismen in de bodem die jou helpen de bodem van jouw moestuin gezond te houden, zitten er helemaal niet op de wachten dat jij hun leefgebied vlak voordat het koud wordt (of juist als het in het voorjaar warm wordt) overhoop haalt.

Zit je met een nieuw stuk grond dat je toch los wil maken? Kijk dan eens naar een woelvork. Daar maak je de bodem ook mee los, maar je keert hem niet. De bodemdieren zullen je dankbaar zijn. Ik heb daar mijn hele moestuin mee bewerkt toen ik mijn lapje grond bemachtigde in 2021 (zie foto hierboven). De tuin zat vol onkruid en had een dichtgeslagen bodem (we tuinieren op kleiige grond). Met de woelvork heb ik de bodem weer los en luchtig gekregen en kon ik daarna zaaien.

En dat herfstblad? Lekker laten liggen. Waarom, dat lees je verderop.  Tenminste als je niet net gezaaid hebt of nog wil zaaien op die plek. Dan kun je het beter nog even weghalen en bewaren om later rondom de opgekomen groenten te leggen. En nu verder met hoe het wel moet;-)

Wanneer begin je?

De moestuin winterklaar maken. Wanneer begin je daar eigenlijk mee? Ik meestal in september/oktober. Met sommige dingen begin je zelfs al in de zomer. Ik zou in ieder geval niet wachten tot de winter al begonnen is en het vriest als het kraakt.

Mijn belangrijkste tips om jouw moestuin winterklaar te maken

1.Oogsten en verwijderen laatste zomergroenten

Er zijn aardig wat (eenjarige) groenten die niet tegen de vorst kunnen. Zorg dus dat je die op tijd oogst. Denk bijvoorbeeld aan tomaten, courgette, andijvie, komkommer, pluksla, paksoi etc. Omdat veel planten aan het einde van het moestuinseizoen ziektes krijgen, zoals meeldauw en de aardappelziekte, kun je de planten het beste gewoon verwijderen.

2.Zaden oogsten

Moestuin winterklaar maken_oogsten zaden

Naast het oogsten van groenten, kun je in het najaar ook perfect zaden oogsten. Zowel van bloemen (goudsbloem, juffertje in het groen, klaproos, duifkruid en nog vele anderen) als van groenten die je in bloei hebt laten schieten. Zaden oogsten uit bijvoorbeeld je tomaten, paprika’s en pepers kan ook. Laat ook nog wat over voor de vogels en laat bijvoorbeeld zonnebloemen lekker staan tot ze de pitjes eruit hebben gesnoept.

3.Zaaien van bladgroenten + planten

Als je in september al begint met het klaarmaken van je moestuin voor de winter, zijn er nog aardig wat bladgroenten die je kunt zaaien. Zo houd je de bodem lekker bedekt, wat hem meteen beschermt in de winter (zie later ook de tip mulchen). Denk aan winterpostelein, veldsla, winterspinazie (kan tot oktober trouwens), rucola, paarse mizuna, raapsteel, bladmosterd en tatsoi. Op die manier heb je in de herfst en winter ook nog wat lekkere verse bladgroente. Ook Aziatische bladgroente kun je later in het seizoen zaaien.

Je kunt bladgroenten ook in een koude bak zaaien. Dan kun je ze nog wat later zaaien en zijn ze ook beter beschermd tegen de kou. Win-win.

In de herfst kun je daarnaast knoflook en herfstplantuitjes planten. Die kun je dan in de vroege zomer van het jaar erop oogsten.

4.Wintergroenten kweken

Wat ook slim is: zorgen dat er in de winter nog steeds groenten in je moestuin staan. Die wintergroente moet je dan vaak wel in de zomer al zaaien. Denk bijvoorbeeld aan boerenkool, savooiekool, palmkool, spruitkool, rode kool, winterwortel, prei etc. Zo heb je in de winter ook nog lekker verse groenten uit eigen tuin en eet je met de seizoenen mee. Heerlijk!

5. Mulchen

Behalve groenten laten staan in de winter, kun je de moestuin ook winterklaar maken door te mulchen. Ik doe dat zelf allebei. Mulchen is het toevoegen van een laag organisch materiaal aan de bodem. Ik mulch gewoon tussen de groenten door op lege plekken. Dat beschermt zowel de groenten als de bodem tegen de kou. Ook verbetert het de bodemstructuur en helpt het tegen uit uitspoelen van voedingsstoffen bij zware regen. Mulchen kun je doen met bijvoorbeeld gevallen herfstblad (lekker laten liggen dus, zie begin van mijn blog), compost, groenbemesters, onkruid dat je hebt gewied en bijvoorbeeld resten van planten die geen ziektes bevatten. Meer weten? Bekijk dan mijn video.

 

 

6.Groenbemesters zaaien

Je zag ze er hierboven al tussen staan: groenbemesters. Groenbemesters zijn planten die je ergens zaait om er later mee te mulchen (sommigen spitten ze onder, maar daar ben ik dus geen fan van, zie bovenaan mijn blog). Groenbemesters verhogen het percentage organische stof en stikstof in de bodem. Ze gaan bovendien het wegspoelen van de toplaag van de bodem tegen en zorgen ervoor dat onkruid minder ruimte krijgt.

Populaire groenbemesters die mensen gebruiken om de moestuin winterklaar te maken zijn lupine, klaver, rogge, bladrammanas, gele mosterd en phacelia (erg mooi vind ik die!). Let op, veel groenbemesters zaai je al in de (late) zomer op vrijgekomen stukken grond. Gele mosterd kun je nog in september zaaien en rogge zelfs in oktober nog.

7.Onkruid wieden

Voordat de winter voor de deur staat, haal ik ook nog een keer flink de bezem door de tuin. Ik trek al het onkruid eruit dat na wat regenbuien weer flink de kop op steekt. Zo heb ik straks in het voorjaar minder werk. Ook haal ik het teveel aan zaailingen van bijvoorbeeld de goudsbloemen eruit. Of ik verplaats ze naar de zijkant van mijn moestuin, zodat ze minder “in de weg staan”. Het onkruid gooi ik op lege plekken als mulch (behalve als er ziektes opzitten).

Hoe moestuin winterklaar maken

Onkruid wieden. Het hoort bij moestuinieren. En eerlijk? Ik vind het heerlijk om te doen. Deze foto is genomen toen ik mijn moestuin net had en deze helemaal vol met onkruid stond. Nu is het gelukkig een stuk minder werk. Een kwestie van bijhouden.

8.Dahliaknollen eruit halen

Heb je net zoals ik Dahlias in je moestuin staan, zorg dan dat je de knollen er op tijd uithaalt. Als de plant bovengronds bevroren is voor de eerste vorst uit haalt. Wacht tot er een flinke nachtvorst komt en de plant bovengronds bevroren is. Knip dan alle stengels ongeveer 10 cm boven de knol af. Veeg de knollen schoon en laat ze een tijd drogen. Bewaar de knollen op een koele, vorstvrije (liefst niet warmer dan 12 graden) plek in een kistje of kartonnen doos met kranten.

9.Planten binnen laten overwinteren

Heb je peper en paprikaplanten in pot staan? Je kunt ze laten overwinteren. Ik doe dat al jaren en het werkt perfect. Haal ze rond begin oktober naar binnen en zet ze op een lichte  en koele plek (bij mij is dat de onverwarmde slaapkamer). Hangen er nog onrijpe vruchten aan? Zet de plant dan op kamertemperatuur en laat de vruchten die eraan hangen nog rijpen. Heb je alle vruchten geoogst? Laat de plant dan in rust gaan op die koele plek en geef net genoeg water om de plant in leven te houden. Het is normaal dat de plant blad verliest. Geef de plant in het voorjaar een flinke snoeibeurt, nieuwe potgrond en water. Je zult zien dat ie dan weer uitloopt en eerder bloemen aanmaakt dan de nieuw gezaaide planten.

Deze peperplanten leken helemaal dood. De stengels waren helemaal kaal. Maar het werd februari en ja hoor, daar was het eerste blad alweer.

Online cursus ‘Maak je eigen moestuinplan’

Het heeft niets te maken met winterklaar maken, maar het is wel iets wat je perfect in de winter kunt doen: alvast een moestuinplan maken voor aankomend seizoen. Daarin zet je welke groenten, waar en wanneer in jouw moestuin komen te staan. Heb je geen idee hoe je zo’n plan maakt? Meld je dan voor slechts 99,-aan voor mijn online cursus ‘Maak je eigen moestuinplan’.

In de cursus neem ik je in 9 modules aan de hand mee. Je krijgt theorie en aan het einde van elke module een doe-opdracht. Resultaat aan het einde van de cursus: jouw eigen moestuinplan op papier! Extra leuk: je krijgt gratis toegang tot de online community met andere deelnemers. Je kunt daar ervaringen delen, vragen stellen en elkaar inspireren.

Zaden kopen?

Wil je nog wat zaaien, bijvoorbeeld winterspinazie en ben je op zoek naar een fijn adresje voor zaden? Bij Dutch Garden Seeds hebben ze een grote verzameling biologische zaden. Met de code MOESMEISJE krijg je standaard 10% korting op je bestelling in hun webshop. Als je slim bent, bestel je ook meteen de zaden voor aankomend seizoen. Scheelt je weer verzendkosten.

Heb jij nog tips voor het winterklaar maken van je moestuin?

Dit waren mijn belangrijkste tips voor het winterklaar maken van de moestuin. Hopelijk heb je er wat aan! En wees gerust. Je hoeft ze echt niet alle 9 toe te passen hoor. Doe gewoon lekker waar jij tijd voor en zin in hebt. Alles is beter dan niets! Heb je zelf nog een handige tip? Laat een reactie achter. Zo helpen we elkaar als moestuiniers weer verder

*Dit blog bevat affiliate links. Dat betekent dat ik een klein bedrag verdien als jij een product bestelt via een van die links. Het kost jou geen extra geld en je helpt mij om onder andere mijn YouTube-video’s te kunnen bekostigen. Dank je wel dus daarvoor! Wil je iets bestellen via Bol.com? Als je op de banner bovenaan het blog klikt steun je mij en mijn werk zonder dat het jou een cent meer kost.

 

0 reacties

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *